Oasis (2002): Vẻ đẹp của tình yêu ở tận cùng “xấu xí”
Đạo diễn Lee Chang Dong, bậc thầy nổi tiếng với những thước phim khắc hoạ thân phận nhỏ bé của con người giữa hiện thực trần trụi, vừa mới đây lại tiếp tục khiến mình say lòng với Oasis – tác phẩm điện ảnh dẫu đã ra đời cách đây 20 năm nhưng vẫn là lời tâm tình đầy xúc động của vị đạo diễn luôn không ngừng trăn trở về nhân sinh, về bao cuộc bể dâu trên cõi đời này.
Oasis xoay quanh câu chuyện tình yêu đầy thăng trầm giữa một cựu phạm nhân mắc chứng tâm thần nhẹ và cô gái bị bại não. Hong Jong Du (Sol Kyung Gu) vừa mãn hạn tù sau khi thụ án ba năm vì tội ngộ sát trong một vụ tai nạn xe, tuy nhiên sự trở về của anh hoàn toàn không được gia đình hoan nghênh bởi trong mắt họ, Jong Du chỉ là một gã bất tài và ngờ nghệch, là thêm một gánh nặng bức bối cho các anh chị em. Một ngày nọ, Jong Du đến thăm nhà người đàn ông mà anh đã ngộ sát nhằm tạ lỗi thì gặp được cô con gái tật nguyền là Han Gong Ju (Moon So Ri), cũng là kẻ bị chính gia đình ruồng bỏ bởi anh trai và chị dâu đã chuyển đến sống tại căn hộ trợ cấp cho người khuyết tật, trong khi vẫn để cô ở lại căn nhà cũ cho hàng xóm trông nom.
Cuộc gặp gỡ đầu tiên giữa cả hai xảy ra không mấy thiện chí. Nhưng những diễn biến sau đó mới là điều khiến ta vừa ngỡ ngàng vừa lặng đi trong tê tái. Hong Jong Du và Han Gong Ju, hai thân phận chơi vơi ở bên lề xã hội và tồn tại đầy miễn cưỡng ngay trong chính gia đình mình, bất giác lại thấy bản thân được trân trọng và yêu thương hơn bao giờ hết khi ở cạnh nhau. Họ gọi nhau là “công chúa nương nương” và “tướng quân”, những danh xưng có chút hài hước khi khoác lên hai kẻ khốn khổ ấy. Thế nhưng, có hề gì đâu khi Gong Ju thậm chí chẳng thể nói tròn vành rõ chữ, khi dáng vẻ co giật và méo mó của cô luôn khiến người đi đường ái ngại tránh xa, bởi cô chỉ cần một Jong Du là đủ rồi. Gã trai đó, dù cho cũng bệnh tật, nghèo nàn và cũng bị coi khinh, lại là người đầu tiên thực lòng khen cô xinh đẹp, săn sóc cho tấm thân tàn phế của cô với tất cả sự chân thành và ấm áp hơn bất cứ ai, thậm chí chẳng ngại vất vả mà đưa cô ra khỏi bốn bức tường ngột ngạt và cùng nhau chu du muôn nẻo phố phường.
Đạo diễn Lee Chang Dong quả thực rất biết cách giày xéo trái tim ta, điển hình như những cảnh quay Gong Ju mơ tưởng về việc có một cơ thể lành lặn, nói năng trôi chảy và tận hưởng một ngày bình thường bên người mình yêu. Hình ảnh này vừa như sự giải toả ngắn ngủi lại vừa tàn nhẫn đến xót xa. Chúng ta được trải qua những khoảnh khắc giả định về Gong Ju như một con người hoàn chỉnh, nhưng nó cũng đồng thời khiến ta thấm thía hơn lúc nào những vất vả mà thân thể “què cụt” của cô phải chịu đựng, cũng như bấy nhiêu hạnh phúc cô lẽ ra đã có thể giành lấy… Hay trong một phân đoạn đỉnh cao khác lấy cảm hứng từ tấm thảm ốc đảo trong phòng cô gái: với chú voi, một phụ nữ và cậu bé Ấn Độ đang ca vang những giai điệu vui tươi, Jong Du và Gong Ju vô tư nhảy múa giữa căn phòng nhỏ chìm trong “cơn mưa” hoa, hồn nhiên và tự do tự tại biết nhường nào… tựa như nét thơ hư ảo giữa muôn trùng khắc nghiệt, khiến lòng người vô thức ngẩn ngơ theo và chỉ biết ước không bao giờ tỉnh khỏi giấc mộng này.
Theo một cách nào đó, mối quan hệ lãng mạn giữa Jong Du và Gong Ju đã phần nào phá vỡ định kiến về một tình yêu không tưởng. Nhưng cuộc đời nào có bao dung và dễ chịu đến thế, dẫu rằng những xúc cảm say mê và nồng nhiệt có tạm thời khiến ta quên đi thực tế trong chốc lát, nhưng bi kịch rồi cũng sẽ tìm đến một lúc nào đó, và định kiến với những điều được cho là “nghịch thiên” sẽ một lần nữa bóp chết mọi nỗ lực của hai kẻ đáng thương ấy.
Tuy nhiên phân cảnh kết thúc bộ phim lại có chút gì đó dịu dàng đến khó tin: cuối cùng họ cũng chẳng thể thắng được sự phán xét của người đời, nhưng dường như việc từng có nhau trong đời (và tiếp tục hướng về nhau trong tương lai) đã là niềm an ủi quý giá cho những tháng ngày cô đơn dằng dặc phía trước…
